Σκοπός και περιεχόμενο

Η στατιστική αποτελεί κλάδο των μαθηματικών, ενώ οι εφαρμογές της επεκτείνονται σε όλους σχεδόν τους κλάδους της επιστήμης και της τεχνολογίας. Η κοινωνική στατιστική ορίζεται από το περιεχόμενο του αντικειμένου της, που είναι η ποσοτική διερεύνηση θεμάτων σχετικά με την υγεία, την κοινωνική πρόνοια, την εκπαίδευση και την απασχόληση, τη μετανάστευση, την κοινωνική και επαγγελματική κινητικότητα. Δηλαδή, ορίζεται ως η μεθοδολογία για την ανάλυση και επεξεργασία δεδομένων που προκύπτουν μέσα στο ευρύτερο κοινωνιολογικό πλαίσιο. Στόχος του μαθήματος είναι να εξετάσει τις βασικές ποσοτικές μεθόδους και τεχνικές κοινωνικής έρευνας, να εστιάσει στα μέσα που είναι διαθέσιμα στους κοινωνικούς επιστήμονες για τη συλλογή κοινωνικών δεδομένων (data), την ανάλυση και την παρουσίασή τους.

Οι κύριοι στόχοι είναι η κατανόηση των σημαντικότερων μεθόδων και τεχνικών που βασίζονται στην επιστήμη της στατιστικής και οι οποίες σε συνδυασμό με τις αντίστοιχες ποιοτικές μεθόδους συμπληρώνουν την ερευνητική εργαλειοθήκη του σύγχρονου κοινωνικού επιστήμονα και ερευνητή. Το μάθημα αυτό βρίσκεται σε συναφή χώρο με αντίστοιχα μαθήματα θεωρίας, καθώς στόχος του είναι να εξοικειώσει τους φοιτητές με τις διαδικασίες δημιουργίας κοινωνικών θεωριών και υποθέσεων. Επιπλέον, η εξοικείωση με τις μεθόδους έρευνας επιτρέπει την κριτική αξιολόγηση ερευνητικών προσπαθειών και τον διαχωρισμό της ποιοτικής κοινωνικής έρευνας από «έρευνες» που δεν πληρούν τις απαραίτητες προδιαγραφές. H εφαρμογή των σημαντικότερων στατιστικών μεθόδων και εργαλείων σε ζητήματα επεξεργασίας δεδομένων θα γίνει με τη χρήση του στατιστικού πακέτου SPSS. Ιδιαίτερη έμφαση θα δοθεί σε επεξεργασία ερευνητικών δεδομένων που αφορούν στη διερεύνηση και διατύπωση μέτρων και πολιτικών τόσο στον τομέα της Κοινωνικής Διοίκησης και Πολιτικής όσο και στον τομέα της Κοινωνικής Εργασίας.

Περίγραμμα μαθήματος

Καταχώριση δεδομένων στο SPSS (ποσοτικών, ποιοτικών, ερωτήσεων πολλαπλών απαντήσεων (Multiple Responses)) – Ομαδοποίηση ποσοτικών δεδομένων – Παρουσίαση δεδομένων (Πίνακες συχνοτήτων – Γραφικές παραστάσεις – Πολλαπλές απαντήσεις – Διασταυρωμένες απαντήσεις (Crosstabulation)) – Επεξεργασία δεδομένων – Στατιστικά μέτρα (Descriptive) – Explore – Test ανεξαρτησίας (Test of independence) – Συσχετίσεις (Correlation) – Σύγκριση μέσων (Compare means) – Παραγοντική Ανάλυση (Factor analysis) – Αξιοπιστία (Reliability).

Βιβλιογραφία

  • Γναρδέλλης, Χ. (2013). Ανάλυση Δεδομένων με το IBM SPSS STATISTICS 21. Εκδόσεις Παπαζήσης, Αθήνα.
  • Δαφέρμος, Β. (2011). Κοινωνική Στατιστική και Μεθοδολογία Έρευνας με το SPSS. Εκδόσεις Ζήτη, Θεσσαλονίκη.
  • Δημητριάδης, Ε. (2016). Στατιστική Επιχειρήσεων με εφαρμογές σε SPSS και LISREL. Εκδόσεις Κριτική, Αθήνα.
  • Ζωγράφος, Κ. (1993). Μαθήματα Πιθανοτήτων και Στατιστικής. Ιωάννινα.
  • Καλαματιανού, Α. (2003). Κοινωνική Στατιστική - Μέθοδοι Μονοδιάστατης Ανάλυσης. Εκδόσεις Παπαζήση, Αθήνα.
  • Κιντής, Α. (1995). Σύγχρονη Στατιστική Ανάλυση - Συμβολή στην Επιστημονική Έρευνα και στη Λήψη των Αποφάσεων. Αθήνα: Gutenberg.
  • Λουκάς, Σ. Β. (2003). Στατιστική. Αθήνα: Εκδόσεις Κριτική.
  • Μάρδας, Γ. Δ., (2003). Κοινωνική Στατιστική. Αθήνα: Εκδόσεις Παπαζήσης.
  • Παπαϊωάννου, Τ. (2000). Εισαγωγή στις Πιθανότητες. Αθήνα: Εκδόσεις Σταμούλη.
  • Παπαϊωάννου, Τ. και Λουκάς, Σ. Β. (2002). Εισαγωγή στη Στατιστική. Αθήνα: Εκδόσεις Σταμούλη